این محیط آشفته را مدیریت کنید

بزرگترین دستاورد تیم ملی فوتبال ایران در جام جهانی 2018 مبارزه پایاپای با رقبایی بود که پیش تر از نام شان هم هراس وجود داشت. یوزها در خاک روسیه طوری با امثال اسپانیا و پرتغال ستیز کردند که انگار رقبایی از جنس و سطح خودشان هستند و هیچ مزیتی بر آنها ندارند و همین امر مسبب نمایش های غرورانگیزی شد که به چشم دیدیم. اگر صعود می کردیم، بسیار بهتر از این هم می شد اما اهمیت مسائل کشف و لمس شده در جام جهانی بیست و یکم بسیار فراتر از دو سه نتیجه صرف بود و از صعود یا عدم راهیابی ما به مراحل حذفی به غایت فراتر می رفت. به همین منوال و ترتیب، صیانت از این دستاورد و حفظ و بهسازی محیطی که تیم اعزامی به مسکو محصول آن بوده، از نهایت اهمیت برخوردار است و این کاری است که فدراسیون فوتبال باید انجام بدهد. متاسفانه از فردای روز اتمام کارمان در جام جهانی بیست و یکم یک جدل کلامی تند بین کارلوس کی روش و برخی آحاد دیگر جامعه فوتبال به راه افتاده که پیامد صریح و سریع و عمده آن سست شدن هر چیزی است که با همت هیات اعزامی به روسیه به دست آمد. سرمربی پرتغالی تیم ملی از یک سو به برانکو ایوانکوویچ تاخته و او را مسوول نرسیدن تیمش به سقف نتایج مورد نظرش در این جام معرفی کرده و از جانب دیگر با برخی نفرات تیم ملی پرتغال شامل کریس رونالدو و ریکاردو کوارشما هم و به ویژه با دومی یک محاوره اینترنتی تاسف آور داشته که تحقیقا نه به او و نه به فوتبال پرتغال سودی نمی رساند و بر عکس از اعتبار آنها خواهد کاست. در این میان پاسخ های بدیهی سرمربی کروات پرسپولیس به اظهارات کی روش نیز طبعا اوضاع را ناآرام تر و فضا را برای شروع مجدد کارها به قصد فتح جام ملت های آسیا 2019 نامساعدتر کرده است.

اینجاست که نقش فدراسیون فوتبال در مدیریت کردن اوضاع مهم تر و تعیین کننده تر از هر زمانی می شود. مهدی تاج که چندی پیش بر اثر فشارهای روحی مرتبط با تیم ملی چند روز در بیمارستانی در ترکیه بستری شد باید مماشات را کنار بگذارد و سلسله قواعد مدیریتی و اخلاقی پیرامون تیم ملی را به درستی تعریف و ترسیم و اجرا کند. فدراسیون باید بی هیچ تعارفی از همه طرف های ماجرا احترام گذاشتن به این قواعد را بطلبد و برای افراد خاطی مجازات های سنگین در نظر بگیرد. سیاست صبر و مدارا و منتظر ماندن برای فروکش کردن تدریجی اختلافات چاره کار نیست زیرا تجربه نشان داده پس از هر خستگی و آتش بس موقت، دور تازه حملات کلامی آغاز شده و همه چیز را در مسیر توفانی پرطنین قرار داده است.

عده زیادی البته با حسن نیت پیشنهاد کرده اند که بین طرفین اصلی دعوا – کی روش و برانکو – جلسه صلح و آشتی کنان(!) برگزار شود اما در جهان پیشرفته فعلی ورزش اینگونه اقدام ها کدخدامنشی صرف و فقط تعویق انداختن در دور بعدی مخاصمه ها است. باید قاطعیت داشت و هر یک از طرفین ماجرا را که خاطی است، مجازات و روند فوتبال را چه در سطح باشگاهی و چه در سطح ملی تسهیل و از سنگلاخ ها تهی کرد. اینکه همه چیز را به تیم ملی بدهیم و باشگاه ها را رنجور سازیم، کار درستی نیست ولی فراهم نیاوردن ملزومات ادامه کار ملی پوشان تا امتداد جام ملت ها 2019 و سپس جام جهانی 2022 نیز اقدامی بایسته نیست و نوعی جفا به این فوتبال بالنده به حساب می آید.

مشکل فدراسیون فوتبال این است که هیچگاه قواعد نظم دهنده وضع شده توسط خودش را هم جدی نگرفته و با این برخوردهای سست عملا پایه گذار ادامه تنش های رفتاری و تندخویی های کلامی پیرامون تیم ملی شده است. از یاد نبرده ایم که مهدی تاج اوایل تابستان سال پیش در نامه ای رسمی به کارلوس کی روش به او گوشزد کرد هرگز از حوزه های فنی خارج نشود و فقط راجع به حیطه کاری خویش و مسائل تکنیکی و تاکتیکی تیم ملی صحبت کند اما ملاحظه ای از سوی کی روش در قبال این ابلاغیه رویت نشد و تعداد بیانیه ها و مصاحبه های انتقادی و توأم با اعتراض وی به مسائل متعدد – که حجمی قابل توجه از آنها غیرفنی بوده – غیر قابل شمارش جلوه کرده است. از سوی دیگر باشگاه ها برخوردی ناهمگون و متفاوت با نیازها و درخواست های تیم ملی داشته و یک روش همکاری واحد و یکسان از سوی آنها در قبال اردوی ملی برقرار نبوده و ارتباط های شخصی و نوع رابطه کی روش با سرمربیان این تیم ها میزان این همکاری ها را مشخص ساخته است. به واقع فدراسیون به جای مدیریت قدرتمندانه اوضاع و نشاندن خاطیان – هر دو طرف – به جای خودش سکوت آزاردهنده ای را در قبال انواع برخوردها بین سرمربی تیم ملی و برخی باشگاه ها داشته و اوضاع تاسف آور چهار پنج روز اخیر بین سران پرسپولیس و کی روش محصول همین برخوردهای منفعلانه بوده است. مادامی که فدراسیون نپذیرد در این زمینه سستی و قصور داشته و فکری برای آن نکند و کی روش را ملزم به دوری جستن از مسائل غیر فنی و باشگاه ها را وادار به همکاری های لازم با اردوی ملی نکند، این بساط آشفته متاسفانه ادامه خواهد یافت و بسیار بعید است که بر نتایج ما در مسابقات قاره ای امارات و میدان های بعدی اثر سوء نگذارد.