ترابیان: بازیکن پرسپولیس وقتی پول نمی گیرد چرا باید بماند؟

رضا ترابیان، مهاجم سابق پرسپولیس و تیم ملی در تمام این سال ها همواره کوتاه و مختصر درباره شرایط تیم سابقش حرف می زد، اما این بار درباره مشکلات مدیریتی و مسائل پیرامون پرسپولیس حرف های زیادی برای گفتن دارد. ترابیان که رفاقت و دوستی نزدیکی با یحیی گل محمدی دارد از شرایط دشوار کاری یحیی و مشکلاتش می گوید.

*به نظر شما یحیی نسبت به دوره قبلی که سرمربی پرسپولیس بود چقدر فرق کرده؟
 اولاً خیلی باتجربه تر شده. این مهم است که با تجربه بهتری آمده. او در تیم های متفاوتی کار کرده و مقام های خوبی هم آورده و موفق بوده است. به نوعی علم و تجربه اش بهتر است. آن سال که آمد اول دستیار بود، اما این سری با کاریزمای بزرگتر و بهتری آمد. این بار شرایط خیلی بهتری داشت که آمد، ضمن اینکه یک آدم مستقل و از هر لحاظ پخته تری بود. شرایط تیم هم نسبت به آن زمان بهتر است، حداقل از نظر نفری و مهره. دفعه قبل تیم را زمانی تحویل گرفت که شرایط متزلزلی داشت و از نظر امتیاز خیلی عقب بود، اما الان وقتی آمد که تیم بالا بود و تیم را ارتقا داد و آن را بهتر کرد. یحیی این سری با درایت بهتری آمد و این در کارش تأثیر می گذارد.

*می گویند یحیی گران ترین مربی لیگ برتر است؛ البته با توجه به رقم رضایتنامه و آپشن هایی که برای برانکو در نظر گرفته بودند. همچنین شایعه شده رقم قرارداد قلعه نویی هم بین 8 تا 10میلیارد تومان است.
 من این را از یحیی سؤال نکردم چون مسأله مالی جزو مسائل شخصی است. فقط در رسانه ها خواندم و می دانم مبلغ رضایتنامه اش بالاست که چک آن هم پاس نشده. البته در ایران خیلی مرسوم شده که بازیکن و مربی قراردادی می بندند اما هیچ وقت پول شان را نمی گیرند مگر اینکه مربی خیلی موفق باشد و به او نیاز داشته باشند و پولش را جور کنند، در صورتی که اگر نتایج متوسطی بگیرد اینطور نمی شود. یا بازیکن اگر در آن حد که برایش تبلیغ شده خوب نباشد اصلاً کل پولش را نمی گیرد و این طلب ها سال به سال روی هم می آید. با این وجود مربی که چند سال متوالی خوب کار کرده طبیعتاً قرارداد بالاتری هم می بندد وآقای قلعه نویی هم همینطور است. هر جا رفته جزو سه چهار تیم برتر بوده و آدم موفق قرارداد بالاتری هم می بندد.

*از وقتی آقا یحیی به پرسپولیس برگشته اصلاً در دسترس نیست.
 من هم خیلی سخت او را پیدای می کنم. در واتساپ پیام می دهم و بعد از مدتی تماس می گیرد. واقعاً وقت آزاد ندارد. می گوید اگر در تیم های دیگر سه چهار ساعت باید وقت می گذاشتید اینجا 24 ساعت هم کم است. شب و روز در حال صحبت با این و آن است و وقتی برای مصاحبه نمی ماند. می گوید اصلاً نمی تواند به خانواده اش برسد و تمام وقتش صرف پرسپولیس می شود.

*درباره مدیریت پرسپولیس صحبت کنیم. تغییرات همچنان ادامه دارد اما مشکلات سر جای خود باقی است.
 اصلاً معضل فوتبال ما مخصوصاً این دوتا تیم همین شده. بروید قبل از حضور آقای رویانیان را بررسی کنید. 60، 70درصد مدیرانی که آمدند فوتبالی نبودند. می آمدند جو استادیوم، شلوغی تماشاگران و رسانه ها را می دیدند، دوست داشتند یک حرکتی انجام بدهند که مردم را خوشحال کنند اما هیجان آنها را می گرفت و با علت های خاص حرکت های عجیب و غریبی می کردند تا تیم به این روز بیفتد. هر کدام از اینها که آمدند یک مشکل اضافه کردند، مدیر بعدی هم که آمد نتوانست از پس مشکلات بربیاید، رفت و به مشکلات اضافه کرد. بزرگترین مشکل این است که اینها حل کننده مشکلات نیستند. اصطلاحاً کننده کار نیستند؛ نه تجربه دارند نه مشاور خوب. فقط می آیند تا شهرت پیدا کنند، سپس از مسئولیت شانه خالی می کنند و می روند. آخر این شد مدیریت؟ الان یحیی خیلی نگران است که نتوانند از پس مشکلات بربیایند و از تیم امتیاز کم کرده و آن را محروم کنند. این دو تیم از این مشکلات خیلی آسیب می بینند. اینها را باید جور دیگری مدیریت کرد. سال هاست می گویند به بخش خصوصی واگذار می شود، مدام جلسه می گذارند اما کنسل می شود.

*امسال که خیلی عزم جدی دارند تا آخر تابستان خصوصی شوند اما بیشتر پیشکسوتان معتقدند باز هم نمی شود.
 موضوع این است که چون استقلال و پرسپولیس طرفدار دارند واگذارشان نمی کنند. فردی هم که بیاید 300میلیارد هزینه کند و این پول عجیب و غریب را بپردازد، می خواهد اختیار تام داشته باشد که به او اجازه نمی دهند چون این دو تیم طرفدار زیادی دارند. مدام مسأله را مطرح می کنند و هر بار هم کنسل می شود. با این شرایط به مشکل برمی خورند و جدی هم نمی گیرند. الان سه ماه است آقای انصاری فرد رفته، باشگاه مدیر ندارد. مگر می شود باشگاهی که این همه طرفدار دارد مدیر نداشته باشد؟ مگر می شود با سرپرست باشگاه را اداره کرد؟ سرپرست چه کار می تواند بکند؟ اگر باشگاه دولتی است دولت پا پیش بگذارد و مشکلات را یک بار برای همیشه حل کند. دوتا مدیر«کننده» باید باشند که بتوانند همه چیز را مدیریت کنند. نباید فقط مسابقه بالاتر پول دادن به بازیکن و مربی راه بیندازند و تماشاچی را راضی کنند و مدیرانی را سر کار بیاورند که بگویند من این را آوردم، آن را آوردم آن هم با قراردادهای عجیب و بدون پشتوانه مالی، بعد از چند ماه بگوید چطوری پولش را بدهم. نگاه مدیر باید به درآمدهایش باشد و بر اساس آن برنامه ریزی کند. وقتی بازیکن و مربی می آورید باید روی یک چیزی حساب کرده باشید و بتوانید از پس آن بربیایید، اما مدیر می آید شهرتی به هم می زند و از پس کار برنمی آید. بعد یقه اش را می گیرند اما از مجموعه جدا می شود و مشکلات را می گذارد برای نفر بعدی. مدیری که می آید پرسپولیس وقتی اسمش اعلام می شود، بعد از سه ماه همه در کل ایران او را می شناسند اما ببینید چطوری کار می کنند. برای فوتبال ایران خیلی زشت است که هر خارجی می آید و قرارداد می بندد بعداً شکایت می کند. شما وقتی قرارداد می بندید باید پولش را بدهید. اگر می خواهید او را وسط کار بگذارید کنار باید پولش را بگیرد. وقتی می خواهید جذبش کنید باید تحقیق و آنالیز کنید، رزومه اش را نگاه کنید اما وقتی قرارداد بستید باید پولش را بدهید. خارجی ها مثل ما نیستند که بازیکن را رها کنید و بگویید رفاقتی انجام می دهیم. آنها با استخدام وکیل پول شان را می گیرند حالا چه یک سال طول بکشد چه دو سال. الان می بینید هر کسی آمده ناراضی رفته. من هر وقت این پادووانی را می بینم خیلی ناراحت می شوم. این انسانیت است؟حالا این بازیکن در فوتبال آسیب دیده و اتفاق است اما آینده و جوانی اش از دست رفته و این خیلی نامردی است که پولش را نمی دهند. او دیگر تا آخر عمر نمی تواند کار کند و همه زندگی اش از طریق فوتبال می گذشت. شما فوتبالیست های قدیمی را ببینید. نسل قبل از ما الان نصف شان هیچ چیزی ندارند؛ یا راننده تاکسی هستند یا کارمند. حالا شرایط نسل ما یک مقدار بهتر شد. الان هم که یک مقدار مبالغ پرداختی بهتر شده فوتبالیست 10 سال می تواند پول دربیاورد. آن وقت این مدیران هر سال پول بازیکنان را نمی دهند. منِ مدیر اگر مدیر باشم این مشکلات را حل می کنم تا بازیکنان مردم را خوشحال کنند، اما این اتفاق نمی افتد و مدیر می رود و مشکلات را می گذارد برای فرد بعدی که بی تجربه تر هم هست.

*شما گفتید مدیران غیرفوتبالی، اما مدیر فوتبالی هم در پرسپولیس آمد و نتوانست مشکلات را حل کند.
 اگر فوتبالی هم می آید باید مدیر باشد. این خودش داستان دارد. مگر هر فوتبالیستی می تواند مربی باشد، پس هر فوتبالیستی نمی تواند مدیر فوتبالی هم شود. باید علمش را داشته باشد، مدیریت خوانده باشد یا حداقل از دوتا مشاور خوب استفاده کند. برخی فوتبالیست ها تصور می کنند شروع دوران مربیگری برای شان سخت نیست و بعد از سه چهار سال با چند دوره مربیگری بالای سر تیم می روند، اما اگر آدم معروفی هستی و می خواهی مربی شوی برو دوتا مربی خوب، مشاور و کمک خوب و بدنساز خوب بیاور. کسی را بیاور که تاکتیک و سیستم را بشناسد. اینها را بگذار کنارت و هر روز دو ساعت جلسه بگذار، اما برخی این کار را هم نمی کنند. بچه هایی که می روند برای مربیگری حداقلش این است که می توانند کمک خارجی بیاورند، بدنساز و آنالیزور قوی بیاورند، آن وقت خودشان می شوند face قضیه و از تجربه و اسم شان هم می توانند استفاده کنند اما این کار را نمی کنند، اسم شان را هم خراب می کنند و می روند. این در مدیریت فوتبال هم هست. فکر می کنید عرب ها چه کار می کنند؟ فکر کرده اید علمش را دارند؟ همین شیخ محمد در دبی؛ فکر می کنید چه کار کرد؟ واقعاً علم شهرسازی خوانده بود که دبی را به شکل کنونی درآورده؟ نه، رفت بهترین مشاوران اقتصادی، بهترین مشاوران شهرسازی و برندها را آورد و استفاده کرد. جایزه گذاشت که هرکس بهترین طرح را بدهد صدهزار دلار پاداش می گیرد و بعد از سه ماه 50 طرح مختلف آمد و بهترین آنها را انتخاب می کرد. او خرج می کرد اما بهترین ها را هم برگزید، ولی اینجا هر فردی هر فکری دارد پیاده می کند و وقتی مشخص شد غلط بوده نفر بعدی می آید.

*طی دو سه هفته گذشته شایعه شده سه چهار بازیکن اصلی پرسپولیس آخر فصل جدا خواهند شد. فکر نمی کنید این برای تیم که یکی از عوامل موفقیتش حفظ شاکله تیمی بوده مشکل ساز شود؟
 چرا، واقعاً مشکل ساز می شود. یحیی هم که گفته همه را می خواهد. این از همان صحبت هایی که کردیم سرچشمه می گیرد. هر مدیری آمد پرسپولیس اشتباه جلو رفت. من نمی دانم آقای انصاری فرد چه کارهایی کرد اما وقتی آمد مشکلات زیاد بود و به جای جمع کردن این مشکلات به آنها افزود.

*یکی از همین مشکلات قراردادی است که با کارگزار اسپانسری بسته شده و مفادش کاملاً به ضرر باشگاه است.
 اگر برای همین قرارداد یک وکیل یا مشاور خوب داشتند اینقدر مشکل ایجاد نمی شد. اینها آنقدر مشکل داشته اند که گفتند 15میلیارد می گیرند بدون اینکه بدانند بعدش چه اتفاقی می افتد، در حالی که اگر مشاور و وکیل خوب داشتند اینطور نمی شد. خب طبیعی است انسان در همه زمینه ها تجربه و علم ندارد. آن طرف دنیا حتی افراد معمولی همگی یک وکیل و یک حسابدار دارند آن وقت باشگاه به این گردن کلفتی دوتا مشاور خوب ندارد. البته هیأت مدیره هست اما یا ما آنها را نمی شناسیم یا افرادی هستند که 30 سال قبل فوتبالیست بودند. اینها خیلی عزیزند اما باید واقعاً جوهره مدیریت را داشته باشند. نمی دانم چرا اینقدر این پست ها را راحت می پذیرند. الان ببینید رفتن این بازیکنان مشکلات زیادی ایجاد می کند اما آنها هم نگاه می کنند وقتی باشگاه نه کمکی می کند نه پولی می دهد چرا باید بمانند. اینها هم خانواده دارند و می خواهند زندگی شان را بسازند. خب وقتی پیشنهاد دارند، می روند. بعد در تیم های اینچنینی خالی شدن یکباره تیم مشکلات زیادی ایجاد می کند چون مشخص نیست نفراتی که جانشین می شوند کارآیی لازم را داشته باشند.